
بلبرینگ یا در واقع بال برینگ (ball bearing)، به معنای توپهای حامل است. این قطعه نوعی یاتاق یا چرخدنده چرخشی یا توپی محسوب میشود و در هر وسیلهای که میچرخد به کار میرود تا مانع از ایجاد اصطکاک و سایش سطح در حال چرخش روی هم شود. برای مثال، چرخش اجسام سنگین و حرکت آنها مانند چرخهای اتومبیل به واسطه بلبرینگها امکانپذیر میشود. البته بلبرینگها در قسمتهای مختلف خودرو که امکان ایجاد اصطکاک وجود دارد، به کار میروند. به این ترتیب
۱. کمک به انتقال قدرت بین قطعات
به این ترتیب که بلبرینگ شرایط چرخش برخی قطعات را روی هم فراهم آورده و در عین ممانعت از ایجاد اصطکاک در انتقال نیرو بین این قطعات موثر است
۲. جلوگیری از ایجاد اصطکاک
بلبرینگ علاوه بر اینکه با این کار، از استهلاک قطعات جلوگیری میکند مانع از هدررفت انرژی تحت تاثیر گرمای و اصطکاک ایجاد شده میشود.
۳. پیشگیری از سایش قطعات و سطوح
به کمک بلبرینگ از تماسهای تحلیلی و ایجاد خوردگی بین سطوح پیشگیری میشود. بنابراین قطعات دچار آسیبهای ناشی از ساییدگی نمیشوند.
اجزای تشکیل دهنده بلبرینگ
با وجود اینکه بلبرینگها خود قطعات کوچکی هستند اما از اجزای متعددی تشکیل میشوند که به ظرافت کنار هم چیده شده و نقشی مهم و بزرگ را در خودرو و دیگر ماشینآلات صنعتی ایفا میکنند. این اجزا در چهار بخش اصلی خلاصه میشوند که عبارتند از:
-
کنس یا رینگ (Ring)
هر بلبرینگ دو رینگ داخلی و خارجی دارد که اجزای دیگر این قطعه را از دو سمت در بر میگیرد. رینگها معمولا از آلیاژهای مقاوم فولاد ساخته میشوند.
-
ساچمه یا رول (Rolling Elements)
اجزای غلتکی بلبرینگ هستند که در واقع با چرخش خود حرکت بلبرینگ را ممکن میسازند. ساچمهها نیز عموما از جنس فولاد هستند.
-
قفسه یا کیج (Cage)
بخشی که ساچمهها را دربر گرفته و از تماس آنها با یکدیگر جلو گیری میکند. ضمن اینکه مانع از حرکت افقی و جانبی رولها میشود. قفسهها را از جنس فیبر، فولاد یا برنج میسازند.
-
کاسه نمد
بین رینگها و کیج قرار میگیرد. ممکن است در هر دو سمت کیج و بین رینگ داخلی و خارجی باشد و یا تنها بین رینگ داخلی و کیج استفاده شود. وظیفه کاسه نمد بلبرینگ ممانعت از خروج روغن هیدرولیک درون کیجها و بین رولها، به بیرون است. این قطعه نوعی عایق در برابر نفوذ آب به درون بلبرینگ نیز محسوب میشود.
رولبرینگ یا بلبرینگ
ساچمهها اجزای اصلی تشکیل دهنده بلبرینگها هستند که بلبرینگ را تبدیل به نوعی یاتاقان غلتکی میکنند. درواقع نوع ساچمه بلبرینگ تعیین کننده نوع بلبرینگ نیز است و بلبرینگها با انواع مختلف ساچمه تولید میشوند. به این ترتیب که در برخی مواقع ساچمهها به صورت استوانه طراحی میشوند. در این مواقع به بلبرینگ رولبرینگ گفته میشود. بنابراین بهتر است بگوییم اجزای چرخشی بلبرینگها در اشکال مختلفی تولید میشوند. این اشکال عبارتند از:
- گرد
- استوانه
- بشکهای
- مخروطی
- سوزنی
- کف گرد مخروطی
این اشکال مختلف در پارامترهای سنجشی لببرینگها مانند سرعت چرخش، میزان تحمل بار، جهت تحمل بار و اندازه آنها موثر هستند و با توجه به کارایی و نقش بلبرینگ در بخشهای مختلف از یکی این انواع استفاده میشود. همچنین ممکن است در برخی از بلبرینگها از دو ردیف ساچمه برای تحمل بار بیشتر استفاده شود. گاهی نیز برای بلبرینگها از نوعی درپوش مخصوص استفاده میشود.
.